RUSYA-UKRAYNA ARASINDAKİ GERİLİMİN PERDE ARKASI..

Gündem - 5 yıl önce

RUSYA-UKRAYNA ARASINDAKİ GERİLİMİN PERDE ARKASI..

RUSYA-UKRAYNA ARASINDAKİ GERİLİMİN PERDE ARKASI..

SSCB (Sovyetler Birliği’nin) 1991 yılında dağılmasından sonra bağımsızlığını ilan eden ülkeler arasında Ukrayna devleti de vardır. Nüfus sayısı 44 milyon küsüre dayanmaktadır en büyük etnik azınlıksa Rus kökenli azınlıklardır. Bu durumda ülke nüfusunun %17.3 üne tekabül etmektedir. Kısaca coğrafi bilgiye değinecek olursak Avrupa’ da Rusya Federasyonundan sonra en büyük yüz ölçümüne sahip ülke konumundadır. Jeopolitik konumu çevresindeki komşu ülkeler sebebiyle de enerji kaynaklarının geçiş güzergahları, dolayısıyla da kritik öneme sahip bir alandadır. Rusya ve Ukrayna devletleri Türkiye Cumhuriyeti Devletinin kuzey komşularıdır.

Ukrayna- Rusya geriliminin sebebi nedir? ( Tarihi bir perspektif)

Ukrayna bağımsızlığını ilan ettikten sonra yönünü batıya doğru çevirmiştir. Bu durum da kendince Rusya’nın göz yumamayacağı bir yönelimdir. Doğu bloğu olan Rusya’nın kendi coğrafyasına yakın Batı bloklu veya Avrupa merkezli siyasi bir oluşuma, yaklaşıma ve yönelime müsaade etmek istememektedir. Ukrayna’da Ukrayna’ya karşı perde arkasında Rusya olan özellikle ülkenin doğusunda etnik kökeni Rus olan ayrılıkçı bir oluşum meydana çıkmıştır. Rusya, Ukrayna hükümetinin kendi güdümünde hareket etmesini kendi siyasi amellerine hizmet etmesini istemektedir. Ukrayna’da Cumhurbaşkanlığı görevine gelen hükümeti elinde bulunduran Ukrayna’nın bazı başkanları bu duruma biat etmişler, Rusya güdümlü hareket etmişlerdir.

8 yıllık şiddetli gerilim nasıl başlamıştır? (2014’ den günümüze..)

Tarih 2014 Ukrayna’ da mevcut Cumhurbaşkanı Viktor Yanukoviç’dir ve kurmuş olduğu mevcut hükümet Rusya perspektifli bir hükümettir diğer bir ifadeyle Ukrayna’da Rusya yanlısı bir hükümet vardır. 2014 şubat ayında ülke içinde protestolar olmuş ve mevcut Rus destekli cumhurbaşkanı Viktor Yanukoviç istifaya zorlanmış istifa ettirilmiş ve sürgüne gönderilmiştir. Şuanda Rusya’da yaşamaktadır. Yanukoviç hükümetinin istifasından sonra Rusya “ Kırımı ilhak etmiştir.” yani Rusya kırımı zorla kendi topraklarına katmış, egemenlik altına almıştır. Putin Kiev’de Rus yanlısı bir hükümet kurulmasını sağlamaya çalışmış, istemiş bu durum istediği gibi gitmeyince de etnik kökeni rus olan ayrılıkçı gruplara desteklerini arttırmış ve ülkenin doğusunda yani ‘Donbas Bölgesinde’ Donetsk ve Luhansk kentlerinde 2014 yılında Rusya’nın etkin olduğu destekle ayrılıkçı gruplar tarafından hükümet binalarını ele geçirilerek kendi siyasi mekanizmalarını oluşturmuşlardır. İki yerde de Cumhuriyeti ilan etmişlerdir yani Donetsk Cumhuriyeti ve Luhansk Cumhuriyeti, bölgede yaklaşık 3,6 milyon insan yaşamaktadır. ilerleyen zamanlarda bu bölgeler Rusya’ya dahil olmak istediler lakin mevcut siyasi oluşum ve siyasetin kirli amelleri Rusya’ya dahil olunmasını uygun görmediler farklı bir hesabın içindeydiler çünkü...

Neydi bu hesap ?

Rusya Donbas bölgesini, Ukrayna’nın NATO’ya yani batı temelli siyasi ve askeri birliğe dahil etmemek adına bir politika seyretmek maksadıyla Rusya’ya dahil etmedi. İşine gelse o bölgeleri de ilhak ederdi tıpkı ‘kırım’ gibi ama etmedi çünkü siyasi mekanizma bunu gerektiriyordu.. 2015’ de Fransa ve Almanya’nın arabuluculuğu ile bölgede ateşkes için Rusya, Ukrayna ve ayrılıkçı grupların imzaladığı Minsk anlaşmasıyla ateşkes süreci başlamıştır. Lakin Rusya’nın emelleri bitmemiştir çünkü amacı farklı ne kadar ateşkes yanlısı gibi görünmek istese de Ukrayna’yı kendi güdümünde hareket ettirmek, Batı merkezli hareket etmesini engellemek için tüm oyunları oynayacak elinden geleni yapmaya devam edecektir.

Günümüzde; Putin’in dikkat çeken farklı bir düşüncesine değinmekte yerinde olacaktır bu düşünce Rusya ve Ukraynayı tek millet gibi görüyor olması düşüncesidir. Son zamanlarda artarak devam eden Ukrayna’nın NATO’ ya girmek istemesi, Batıyla siyasi yakınlaşması üzerine Rusya Donbas bölgesine Ukrayna’nın doğu sınırına yakın bir konumda tüm dünyanın dikkatini çekecek şekilde Rus askeri birliklerini konuşlandırmaktadır, bu birliklerin sayısı gün geçtikçe katlanarak artmaktadır. Bunun üzerine ABD (Amerika Birleşik Devletleri) ve AB (Avrupa Birliği) çeşitli açıklamalarda bulunmuş bu açıklamalar Ukraynayı destekler nitelikte olmuştur. Bu durumda ateşi iyice körüklemiş akabinde Rusya Donbas bölgesindeki 2 cumhuriyetin Donetsk ve Luhansk Cumhuriyetleri’nin bağımsızlığını tanıyınca gerilim iyice yükselmiş Ukrayna ve sözde Batılı müttefiklerini harekete geçirmiştir.

ABD ve AB ülkeleri Rusya’ya tehdit nitelik açıklamalar yapıp, ekonomik yaptırımlar uygulamaya başlayınca Rusya fitili ateşlemiş ve Rusya- Ukrayna savaşı Rus askeri birliklerinin harekete geçmesiyle ‘24 şubat 2022’ de başlamıştır. Batı ise alarm halindedir, NATO savaşa dahil olursa kanlı bir 3. Dünya savaşı kaçınılmaz bir gerçekliğe kapı aralayacaktır.

Ukrayna-Rusya arasındaki gerilim ve akabindeki savaş için sorulması ve cevap aranması gereken 3 kritik soruyu sorup cevap aramamız gerekmektedir.

1- Rusya-Ukrayna savaşını ABD mi körükledi?

2- NATO Ukrayna’ya gerçekten destek verdi mi?

3- Ukrayna’nın AB (Avrupa Birliği) üyeliği neden askıya alındı?

Sonuç olarak ;Rusya- Ukrayna arasındaki gerilimin ana temalarını değinecek olursak: 

-Rusya çevresinde yönünü Batıya çevirmiş Batı bloklu, NATO’cu fikriyatında bir siyasi birliktelik istememektedir.

- NATO’nun doğuya doğru genişlemesini doğru bulmaması, ABD’nin Polonya ve Romanya’ya yerleştirdiği Füzelerden ciddi rahatsızlık ve tehdit olarak görmesi, Ukraynayla NATO ilişkisini bu minvalde tehdit olarak görmesi. ( Batı’nın Ukraynaya’ da füze ve askeri üsler kurup saldırı amaçlı sistemlerin oluşturulması ihtimali.)

- Putin’in SSCB ruhunu diriltme ve o birlikteliği tekrardan yaratma düşüncesi v.b

Savaşın ülkemize olan etkisi;

 -İthal ve ihracat ettiğimiz ürünlerin sekteye uğraması, özellikle Ukrayna’dan ithal ettiğimiz ayçiçek yağı ve buğday alışverişinin sekteye uğraması sonucu bu minvaldeki ürünlerin fahiş bir şekilde yükselmesi ve stoğun azalması.

- Bizim coğrafi olarak yakınlığımızdan ötürü olası 3. Dünya savaşında ülkemizin ciddi derecede etkilenebilecek olmasının tedirginliği v.s

- Doğalgaz rezervinin büyük bir çoğunluğunun Rusya’da olmasından ötürü enerji pahalılığı v.s

 

'Bu savaş bize bir kez daha göstermiştir ki kendinden başka hiçbir uluslararası örgüte güvenmemeyi ve dış mihrakların güdümünde hareket edilmemesi gerekliliği, Milli-EgemenBütüncül bir toprak (vatan) parçası için devlet politikası ve siyasi sistemin tam bağımsız bir şekilde işlevlerliğinin oluşturulması sağlanmalıdır. Diplomatik ve barışçıl uluslararası siyasi politika izlenmelidir. Ancak Ordu-Millet anlayışından taviz verilmemelidir. Diplomasi kadar Askeri mekanizma da önemlidir. Güncel siyaseti takip etmeliyiz politikalarımızı ona göre uyarlamalıyız fakat güncel teknoloji ile milli savunma ve donanmamızı da geliştirmeliyiz.

Günün Diğer Haberleri